Tóm tắt
Nếp Cút là giống lúa đặc sản địa phương của tỉnh Quảng Ngãi, có thời gian sinh trưởng dài, thích nghi tốt với vùng đầm lầy nước nóng giàu khoáng chất và mang giá trị kinh tế, văn hóa đặc trưng. Nghiên cứu này được thực hiện nhằm đánh giá các đặc điểm nông sinh học và chất lượng hạt của giống nếp Cút, làm cơ sở cho công tác bảo tồn và phát triển. Kết quả điều tra 60 nông hộ cho thấy giống được gieo trồng 1 vụ/năm theo phương thức tự để giống với lượng giống cấy 2,5 kg/sào (500 ). Qua 2 niên vụ 2023–2024, đề tài đã mô tả 47 chỉ tiêu nông sinh học của giống. Năng suất thực thu đạt trung bình 31,91 tạ/ha (dao động từ 30,73 đến 33,10 tạ/ha). Tỷ lệ gạo lật, gạo trắng và gạo nguyên lần lượt đạt 66,63–76,85%, 62,97–71,33% và 48,87–58,88%. Hàm lượng amylose thấp (1,57–2,14%), hàm lượng protein từ 7,44 đến 8,19%, độ hóa hồ từ 4,30 đến 5,90 điểm, độ bền gel đạt 89,40–100 mm và hạt gạo có mùi thơm nhẹ đặc trưng. Kết quả nghiên cứu cung cấp dữ liệu khoa học quan trọng phục vụ lập bảng mô tả tính trạng đặc trưng và hồ sơ lưu giữ nguồn gen, tạo tiền đề cho công tác phục tráng, bảo tồn và phát triển bền vững giống nếp Cút đặc sản.