TÁC ĐỘNG CỦA TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI ĐẾN ĐẾN HIỆU QUẢ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP: NGHIÊN CỨU ĐA NGÀNH TẠI VIỆT NAM

Tóm tắt

Nghiên cứu này xem xét mối quan hệ giữa trách nhiệm xã hội doanh nghiệp (TNXH) và hiệu quả tài chính (HQTC) trong các ngành khác nhau tại Việt Nam giai đoạn 2016–2024. Sử dụng dữ liệu bảng với mô hình sai số chuẩn mạnh, nghiên cứu phân tích 2.126 quan sát từ sáu ngành kinh tế. Mức độ thực hiện TNXH được đo lường bằng điểm TNXH tổng hợp, trong khi HQTC được đánh giá thông qua chỉ tiêu lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA) và Tobin's Q. Kết quả cho thấy TNXH có mối quan hệ tích cực với ROA trên toàn bộ mẫu. Tuy nhiên, mối quan hệ này thay đổi đáng kể giữa các ngành. Ngành công nghiệp và nguyên vật liệu thể hiện mối liên hệ tích cực mạnh nhất, trong khi ngành năng lượng cho thấy tác động âm có ý nghĩa thống kê. Ngành công nghệ và dịch vụ không ghi nhận mối quan hệ rõ ràng. Kiểm định tính vững sử dụng Tobin's Q khẳng định các phát hiện này. Doanh nghiệp nên điều chỉnh chiến lược TNXH cho phù hợp với đặc điểm ngành và kỳ vọng của các bên liên quan thay vì áp dụng cách tiếp cận chung. Đối với doanh nghiệp có nguồn lực hạn chế, đặc biệt trong các ngành hướng đến người tiêu dùng, nên ưu tiên các sáng kiến TNXH dựa trên tiềm năng tạo ra hiệu quả. Nghiên cứu này đóng góp vào lý thuyết TNXH bằng cách cung cấp bằng chứng thực nghiệm về tác động không đồng nhất của TNXH ở cấp độ ngành trong bối cảnh thị trường mới nổi Việt Nam, lấp đầy khoảng trống về cách các đặc điểm thể chế và thị trường điều tiết mối quan hệ TNXH-HQTC.